Chương trình mục tiêu Quốc gia về văn hóa - nguồn lực quan trọng phát triển sự nghiệp thư viện huyện tại tỉnh Nam Định

Ngay từ thời kỳ xây dựng và cải tạo XHCN ở miền Bắc, thực hiện QĐ 178/CP-1970 của Chính phủ về công tác thư viện, Thư viện tỉnh Nam Định đã tham mưu cho các cấp ủy Đảng, chính quyền từ tỉnh xuống xã và trực tiếp cử cán bộ xuống cơ sở để tổ chức gây dựng mạng lưới thư viện cơ sở, hỗ trợ sách báo, hướng dẫn nghiệp vụ. Sau một thời gian ngắn, các thư viện huyện và tủ sách cơ sở đã được phủ kín từ huyện đến các xã trong tỉnh. Cho đến nay, hệ thống thư viện công cộng cấp cơ sở của tỉnh Nam Định gồm có 09 thư viện huyện, 01 thư viện thành phố và trên 300 tủ/phòng đọc sách cơ sở. Đây là một hướng đi đúng và mang lại hiệu quả rõ rệt cho công tác thư viện tại Nam Định và càng khẳng định được hướng đi của thư viện là đúng và cần được phát triển.

Được sự quan tâm, chỉ đạo, giúp đỡ của các cấp ủy Đảng, chính quyền địa phương, các ngành, hệ thống thư viện huyện của tỉnh Nam Định được xây dựng từ những năm 1970, từng bước phát triển cùng với sự phát triển của phong trào văn hóa cấp huyện và cơ sở. Trong những năm qua, hệ thống thư viện huyện đã khẳng định được vị trí xứng đáng của mình trong việc dùng sách báo, tài liệu. Tuy nhiên, bên cạnh những thuận lợi, hoạt động của các thư viện huyện còn gặp nhiều khó khăn do thiếu cán bộ, trụ sở, kinh phí, trang thiết bị.

Chương trình mục tiêu Quốc gia về văn hóa là một trong những chủ trương lớn của Đảng và Nhà nước ta nhằm “Xây dựng và phát triển nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc” (Nghị quyết Hội nghị lần thứ 5 BCH Trung ương Đảng khóa VIII). Từ năm 1997 đến nay, Chương trình mục tiêu Quốc gia về văn hoá đã tạo điều kiện củng cố và phát triển các lĩnh vực hoạt động văn hóa trong đó có hoạt động thư viện. Đây là một chương trình thực sự có giá trị và ý nghĩa xã hội to lớn, góp phần không nhỏ trong việc thay đổi diện mạo hệ thống thư viện công cộng nói chung và hệ thống thư viện cấp huyện nói riêng trên cả nước.

Nằm trong hệ thống thư viện công cộng, Thư viện tỉnh Nam Định cũng được hưởng thụ nguồn kinh phí mua sách, báo từ Chương trình mục tiêu Quốc gia về văn hóa. Được sự quan tâm chỉ đạo của Vụ Thư viện, dưới sự chỉ đạo trực tiếp của Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Nam Định, Thư viện tỉnh Nam Định được chủ động điều hành, phân bổ nguồn kinh phí của chương trình mục tiêu để mua và cấp sách cho các thư viện huyện trong tỉnh; xây dựng Kho sách lưu động, thực hiện việc luân chuyển sách xuống cơ sở và chỉ đạo các thư viện huyện luân chuyển sách xuống các tủ sách cơ sở phục vụ nhân dân ở những vùng kinh tế còn nghèo, xa trung tâm; đồng thời tổ chức các lớp tập huấn nghiệp vụ cho cán bộ thư viện cơ sở.

Hàng năm các Thư viện huyện được tiếp nhận từ 200 đến 300 tên sách từ Chương trình mục tiêu Quốc gia về văn hóa. Nhưng nhìn chung vốn tài liệu của các thư viện huyện của tỉnh Nam Định còn ít. Tính đến nay, các thư viện huyện có vốn sách bình quân là 10.000 bản, nhiều nhất là Thư viện huyện Hải Hậu có 16.000 bản. Hầu hết các thư viện huyện thiếu nguồn lực bổ sung sách, báo từ kinh phí địa phương mà chủ yếu dựa vào nguồn biếu tặng, tài trợ.

Để khắc phục tình trạng thiếu nguồn vốn sách báo phục vụ nhu cầu đọc của người dân tại cơ sở do các thư viện cấp huyện và cấp cơ sở không đủ để đáp ứng, năm 2003 Bộ Văn hóa, Thông tin (nay là Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch) đã ra công văn 586/VHTT-TV ngày 20/02/2003 về việc “Tổ chức Kho sách lưu động ở các thư viện tỉnh, thành phố” để luân chuyển sách, báo về cơ sở nhằm phục vụ bạn đọc một cách sâu rộng và hiệu quả hơn. Thực hiện chủ trương của Bộ VHTT&DL, Thư viện tỉnh Nam Định đã tiến hành xây dựng kho sách lưu động, luân chuyển sách về các thư viện huyện, tủ sách cơ sở. Việc làm này đã góp phần tháo gỡ khó khăn, tạo thêm sức sống cho các thư viện huyện và các tủ sách cơ sở còn thiếu điều kiện trong công tác bổ sung sách báo phục vụ bạn đọc của địa phương mình.

Vốn tài liệu của kho sách lưu động Thư viện tỉnh Nam Định được hình thành từ nguồn chính là Chương trình mục tiêu Quốc gia về văn hóa. Ngoài ra, để tăng cường số lượng vốn tài liệu cho kho sách này Thư viện tỉnh còn tranh thủ nguồn biếu, tặng và tài trợ sách của cá nhân và các nhà xuất bản... Ngoài vốn sách trên, kho sách lưu động thường xuyên được bổ sung nguồn báo, tạp chí (chủ yếu được tặng) để tăng cường cho các thư viện huyện, cơ sở. Tính đến nay, kho sách lưu động của Thư viện tỉnh Nam Định đã có trên 20.000 cuốn sách với đầy đủ các môn loại tri thức. Trong quá trình xây dựng kho sách lưu động, thư viện đặc biệt quan tâm đến nội dung, chất lượng kho sách, coi đó là một trong những yếu tố cốt lõi quyết định kết quả của công tác luân chuyển sách. Thư viện tỉnh đã bám sát vào tình hình chính trị, văn hóa xã hội, cơ cấu phát triển kinh tế của địa phương để bổ sung sách phù hợp, đúng đối tượng, đúng mục đích và trình độ dân trí theo tỷ lệ môn loại như sau: Sách Văn học – nghệ thuật: 35%; sách Khoa học – kỹ thuật: 30%; sách Chính trị – xã hội: 15%; sách thiếu nhi: 15%; các loại sách khác: 5%. Với số lượng sách bổ sung hàng năm, kho sách lưu động của Thư viện tỉnh Nam Định được xử lý kỹ thuật và tổ chức sắp xếp phù hợp với việc tổ chức luân chuyển, quản lý, phục vụ bạn đọc tại cơ sở.

Để phát huy hết tác dụng của kho sách lưu động. Mỗi năm Thư viện tỉnh Nam Định tiến hành luân chuyển sách tới các thư viện huyện, tủ sách cơ sở, khoảng 5 đến 7 đợt, mỗi đợt từ 300 đến 600 cuốn, thời gian mượn và đổi sách trong vòng 6 tháng, thư viện nào có nhu cầu mượn thêm có thể xin gia hạn thời gian mượn. Tính từ năm 2006 đến nay, Thư viện tỉnh đã luân chuyển được 21.000 bản sách. Việc luân chuyển sách từ thư viện tỉnh xuống thư viện huyện góp phần không nhỏ vào việc nâng cao chất lượng và số lượng vốn tài liệu cho thư viện huyện, nâng cao hiệu quả sử dụng vốn sách của bạn đọc tại thư viện huyện, giúp cán bộ thư viện huyện thỏa mãn tốt hơn nhu cầu bạn đọc và việc làm này rất được cán bộ, bạn đọc thư viện huyện đón nhận. Với số vốn tài liệu còn hạn chế, nhưng các thư viện huyện vẫn duy trì tốt công tác phục vụ nhân dân trên địa bàn huyện. Trung bình mỗi thư viện huyện cấp được 300 thẻ/năm. Tuy nhiên hoạt động của các thư viện này không đồng đều. Một số thư viện đã triển khai hiệu quả việc phục vụ tại chỗ cho bạn đọc trên địa bàn và cả trong công tác xây dựng tủ sách tại cơ sở như: Thư viện huyện Hải Hậu, Thư viện huyện Giao Thủy, Thư viện huyện Nam Trực.

Trong quá trình tiến hành công tác luân chuyển sách xuống các thư viện huyện, tủ sách cơ sở, Thư viện tỉnh Nam Định còn gặp một số khó khăn như: thiếu cán bộ chuyên trách làm công tác luân chuyển sách xuống cơ sở, không có ô tô lưu động để tiện việc vận chuyển sách xuống cơ sở vì thế việc vận chuyển sách bằng xe máy gây nhiều hạn chế. Mặt khác, do tâm lý e ngại mất sách của một số thư viện, tủ sách cơ sở nên họ không dám mượn sách, đó là thực trạng khó khăn hiện nay mà Thư viện tỉnh đang nỗ lực từng bước tháo gỡ, khắc phục.

Việc luân chuyển tài liệu từ Thư viện tỉnh xuống Thư viện huyện, tủ sách cơ sở tuy chưa đều và chưa nhiều nhưng đã khắc phục được phần nào tình trạng thiếu nguồn sách báo phục vụ nhu cầu đọc của mọi tầng lớp nhân dân ở cơ sở. Nhờ có nguồn sách báo này mà phong trào đọc sách báo ở nhiều địa phương phát triển mạnh mẽ và mang lại hiệu quả thiết thực trong việc nâng cao nhận thức và trình độ hiểu biết của người dân về đường lối, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước; nâng cao kiến thức về khoa học kỹ thuật trong sản xuất và đời sống sinh hoạt; đồng thời là nguồn sách tham khảo đáng kể, bổ trợ các môn học trong nhà trường cho bạn đọc thiếu nhi, hướng các em vào việc duy trì và phát triển văn hóa đọc, tạo cho các em một hình thức giải trí bổ ích, lành mạnh.

Thực tiễn 10 năm qua cho thấy sự quan tâm của Đảng, các chính sách đầu tư của Nhà nước đối với ngành thư viện công cộng thông qua Chương trình mục tiêu Quốc gia về văn hóa là một chủ trương phù hợp và đạt được nhiều giá trị thực tiễn. Trong thời gian tới, bên cạnh việc tiếp tục phát huy những kết quả đã đạt, hệ thống thư viện công cộng cần có sự quan tâm chỉ đạo và đầu tư thích đáng hơn nữa, nhằm góp phần tích cực vào sự nghiệp nâng cao dân trí, phục vụ phát triển kinh tế - xã hội ở từng địa phương.

N.T.T

Hỗ trợ
send email Yahoo
Liên kết web :
Đang online : 23
Hôm nay : 69
Tháng hiện tại : 5024
Tổng lượt truy cập : 508994
http://huyenbi.net/Xem-ngay-tot-xau.html