Giới thiệu sách: "Chúng tôi ở Côn Đảo"

                                          Hoàng Dương Chương
                      (Nguyên Giám đốc Thư viện tỉnh Nam Định)

CHÚNG TÔI Ở CÔN ĐẢO là tập hồi ký của các chiến sĩ cách mạng người Nam Định hay đã hoạt động cách mạng trên đất Nam Định bị giam cầm ở nhà tù Côn Đảo do Ban tuyên giáo tỉnh ủy Nam Định và Ban liên lạc cựu tù chính trị Côn Đảo biên soạn, phát hành năm 1998. Sách đẹp và trang trọng, dày 353 trang, có 35 bài viết gồm 5 bài thơ, 1 bài ca trù còn lại là hồi ký. Nhà tù Côn Đảo - địa ngục trần gian, nơi giam cầm đầy ải, hành hạ mấy chục ngàn người Việt Nam yêu nước trên 1 thế kỷ (từ 1862 đến 1975).
Từ 1930 Thực dân Pháp đã đưa các chiến sĩ cộng sản ra Côn Đảo giam cầm, trong đó có nhiều người quê ở Nam Định.
Mở đầu tập sách, sau bài giới thiệu của đồng chí Bí thư tỉnh ủy Trần Minh Ngọc. Rồi đến bài: ''Mấy nét về Côn Đảo'' cung cấp đầy đủ các tư liệu về nhà tù Côn Đảo, có bản đồ và sơ đồ hệ thống nhà tù Côn Đảo, trại giam, chuồng cọp, giúp chúng ta có những khái niệm rõ ràng về địa ngục này khi đọc tập sách, nhất là với nhiều người chưa từng ra Côn Đảo.
Năm 1862 thực dân Pháp lập nhà tù Côn Đảo để giam 50 người Việt Nam yêu nước, rồi sau đó đã biến nơi đây thành địa ngục giam cầm các chiến sĩ chống thực dân Pháp xâm lược. Năm 1930 để đàn áp phong trào cỏch mạng, Pháp đã đưa ra Côn Đảo hơn 2.000 chiến sĩ cách mạng. 1945 Cách mạng thành công, Côn Đảo được giải phóng. Nhưng ngay sau đó, khi Pháp trở lại xâm lược, chúng lại biến Côn Đảo thành nhà tù giam cầm người Việt yêu nước chống lại chính quyền thực dân tay sai.
Tù nhân chính trị ở Côn Đảo đã từng được giải phóng nhiều lần, nhưng chỉ có 2 lần (1945 và 1975) được triệt để là do thành quả cách mạng Việt Nam dưới sự lãnh đạo của Đảng. Còn những năm 1936, 1954, 1973 là do tình thế cách mạng mà thực dân đế quốc không thể ngăn cản việc trả lại tự do cho tù chính trị phạm ở Côn Đảo.
Các bài hồi ký trong tập sách không sắp xếp theo chức vụ, hay tên tác giả mà theo từng giai đoạn lịch sử cách mạng.

Giai đoạn 1- Đấu tranh cách mạng trước 1945
Đầu tập sách là hồi ký về đ/c Nguyễn Hới Bí thư tỉnh ủy đầu tiên của Nam Định tuy không sinh ra ở Nam Định, nhưng là một trong những người xây dựng Đảng và lãnh đạo tổ chức Đảng đầu tiên ở Nam Định. Khi bị bắt ra Côn Đảo đồng chí đã cùng những chiến sĩ cộng sản trung kiên chuẩn bị điều kiện để thành lập tổ chức Đảng trong nhà tù Côn Đảo, là Bí thư chi bộ đầu tiên ở nhà tù Côn Đảo. Đồng chí đã đề ra các chủ trương, biện pháp giữ vững được khí tiết cộng sản, tổ chức học tập chính trị, văn hóa giúp đỡ tù nhân lập hội tương tế, biến nhà tù thành trường học cộng sản.
     - Trang 47 là hồi ký về đồng chí Trần Quang Tặng quê xã Mỹ Trung, Mỹ Lộc là người lãnh đạo xuất sắc trong nhà tù dù phải lao động khổ sai quần quật suốt ngày, đồng chí vẫn tổ chức huấn luyện, viết bài bút chiến với Việt Nam quốc dân Đảng. Các đồng chí Tống Văn Trân, Vũ Công Phụ tổ chức vượt Côn Đảo thành công, đến năm 1935 lại tổ chức vượt ngục thành công một lần nữa. Về đất liền các đồng chí tiếp tục hoạt động, bị bắt, lại bị đầy ra Côn Đảo và lại tiếp tục lãnh đạo tổ chức đấu tranh. Khi có luật ân xá của chính phủ Bình dân Pháp, nhưng đồng chí vẫn bị toàn quyền Đông Dương kết tội với án thêm 13 năm khổ sai .
     - Trang 58-71 là hồi ký của đồng chí Lê Đức Thọ, qua bài này chúng ta hiểu thêm về một ủy viên Bộ chính trị, một nhà ngoại giao xuất sắc của Đảng và nhà nước Việt Nam, người Việt Nam đầu tiên được đề nghị nhận giải Nôben đã sống như thế nào trong lao tù Côn Đảo từ 1930-1936.
     - Trang 72-84 là những dòng hồi ký của đồng chí Nguyễn Văn Hoan từng được Bác Hồ huấn luyện ở  Quảng Châu kể về những ngày sống chung với Bác Tôn ở nhà lao Côn Đảo.
     - Trang 85-93 là hồi ký về đồng chí Vũ Văn Hiếu quê Hải Anh, Hải Hậu nguyên Bí thư đặc khu ủy Hòn Gai đã để lại câu chuyện cảm động trước khi lâm chung, người đã trao chiếc áo của mình cho đồng chí Lê Duẩn, câu thơ: ''chết còn cởi áo trao nhau'' sẽ mãi mãi sống với thời gian.
     - Trang 94 -108 là hồi ký của nhà sử học Trần Huy Liệu từ một yếu nhân của Việt Nam quốc dân Đảng được sống với các đảng viên Cộng sản trong nhà tù Côn Đảo rồi trở thành chiến sĩ cộng sản, người có vinh dự được thay mặt chính phủ Cách mạng lâm thời nhận ấn kiếm của Bảo Đại thoái vi tại Ngọ môn.
     - Trang 109 -138 là những dòng hồi ký của đồng chí Trần Đức nay trên 80 tuổi vẫn mạnh khỏe kể về tỉnh cảm của các đồng chí Lê Duẩn, Phạm Văn Đồng, Lê Đức Thọ với mình và anh em trong tù khi bị ốm
     - Trang 139-157 là hồi ký của đồng chí Đại tướng Mai Chi Thọ. Lê Đức Thọ và Mai Chí Thọ là 2 anh em ruột, 2 ủy viên Bộ chính trị, 2 tù nhân cùng bị tù ở Côn Đảo. Người anh là tù nhân trong cao trào cách mạng 1930, người em là tù nhân trong phong trào tiền khởi nghĩa trước ngày cách mạng thành công. Hồi ký kể về những ngày cách mạng tháng 8 sôi nổi ở Côn Đảo, về việc lập ''Hội đồng quốc dân liên hiệp Côn Đảo” để giải quyết 3 vấn đề:
-  Chính quyền ở Côn Đảo
     -  Việc phòng thủ Côn Đảo
-  Tổ chức đưa tù nhân về đất liền
     Bài hồi ký này kết thúc giai đoạn cách mạng 1930 -1945  khi Côn Đảo được giải phóng lần thứ 1 (1945).

Giai đoạn 2 -  Hồi ký từ sau CM Tháng Tám 1945 đến hoà bình lập lại 1954
     - Bài của bác Trương Đăng Dũng mở đầu cho những hồi ký của thời kỳ kháng chiến chống Pháp. Đây hồi ký kể về kế hoạch vũ trang khởi nghĩa giải phóng Côn Đảo. Khởi nghĩa không thành công vì khi khởi sự giải quyết trận đánh không gọn để sổng 2 tên lính thoát thân đã dẫn tới cuộc đàn áp dã man. Thực dân Pháp đã dùng tàu chiến, thủy phi cơ truy đuổi bắt 200 người vượt đảo. Khí tiết cộng sản khí kiên cường đã giúp các chiến sĩ cách mạng vượt qua mọi thử thách trong cuộc đối phó với sự trả thù tàn bạo của giặc, đây chính là tư liệu quý để thành tiêu đề của tác phẩm "Vượt Côn Đảo" .
     - Trang 169-179 là những dòng hồi ký của những người kháng chiến chống Pháp về những cuộc đấu tranh liên tiếp của tù nhân với chế độ nhà tù hà khắc, họ gan góc chịu đựng và thắng lợi vẻ vang khi cuộc kháng chiến chống Pháp toàn thắng, góp vào huyền tích mà thế giới đã ca ngợi Việt Nam là người đào mồ chôn chế độ thực dân đế quốc trên toàn thế giới.
     - Trang 180 hồi ký ghi về nơi tận cùng của tội ác do đồng chí Phạm Ngọc Cầm viết về chuồng cọp Côn Đảo. Cho dù có nhiều chuồng cọp để giam cầm, nhưng không thể giam hãm được ý chí cách mạng kiên cường của các chiến sĩ - những người cộng sản kiên trung
     - Trang 192:  Người tù không mang án là hồi ký của bác Vũ Mạnh Hội quê ở Vụ Bản, dù bị địch phục kích bắt, nhưng chúng không khai thác được bất cứ thông tin gì để lập được hồ sơ. Hồi ký còn kể về việc tù nhân đã xử án tên "Minh" phản cách mạng với những chứng cớ đầy đủ, rõ ràng.
     - Trang 225 là  hồi ký của đồng chí Ngô Đức Thịnh quê Nam Giang, Nam Trực bị bắt khi đang hoạt động trong nội thành Sài Gòn thật sinh động.
     - Trang 234 hồi ký của bác Trần Hùng quê Xuân Trường kể về cuộc sống trong tù, nơi đây cũng chính là trường học của ông.
     - Trang 241 hồi ký của đồng chí Nguyễn Xuân Lộc quê Nam Trực bị bắt trong hoạt động nội thành Sài Gòn 1950 giữa trăm bề khó khăn nguy hiểm.
     - Trang 252 hồi ký của bác Trần Đình Kết ở Vụ Bản bị bắt tại Thành Nam 1950 ra đảo 1951 đã phấn đấu thế nào để được ra nhập Đảng cộng sản ngay trong nhà tù .
     - Trang 261 hồi ký về người chiến sĩ thi đua của Đảng uỷ Côn Đảo - đồng chí Trần Duy Việt quê Nam Trực. Trong tù phải lao động khổ sai, nhưng không ngừng phấn đấu để trở thành chiến sĩ thi đua của đảng ủy. Hồi ký giúp ta hiểu rõ cuộc đấu tranh từng giờ từng phút với giặc để chủ trương của tổ chức Đảng trong nhà tù được thực hiện.
     - Trang 271 hồi ký của đồng chí Vũ Khuê kể rằng: ngoài những cuộc đấu tranh gian khổ trong tù, thì những hoạt động thông tin văn hóa, văn nghệ của người tù đã được khôn khéo tổ chức như thế nào để động viên nhau.

Giai đoạn 3 - Từ Hiệp định Giơnevơ đến ngày Tổ quốc Việt Nam thống nhất.
Mười hai hồi ký trong giai đoạn này là những bài học vô giá của những đồng chí cộng sản, những cán bộ cách mạng, những chiến sĩ - anh bộ đội cụ Hồ trong lao tù đế quốc. Tù nhân luôn ngửng cao đầu vì lý tưởng cộng sản, ví nền độc lập dân tộc, vì nhà nước Việt Nam dân chủ cộng hòa.
     - Trang 292 hồi ký của đồng chí Nguyễn Đức Thuận quê Vụ Bản, một người chiến sĩ kiên cường quật khởi đấu tranh, từ cõi chết trở về với dân với Đảng một tâm gương bất khuất .
     - Trang 307 hồi ký về đồng chí Lưu Chí Hiếu người con kiên cường của Trực Ninh bị bắt tháng 7/1955 bị đầy ra Phú Quốc, rồi ra Côn Đảo 1957.
     - Trang 319 hồi ký của đồng chí Nguyễn Dư Nga quê Ý Yên qua 13 năm ở tù Côn Đảo. Đồng chí được tổ chức phân công bố trí đi "di cư” vào Nam 1954, bị bắt 1961 bị đầy ra Côn Đảo, cuộc đấu tranh diễn ra hàng ngày hàng giờ có lúc ở trong khám, có lúc đi phục vụ cho cai tù, phải đối phó với mọi âm mưu sảo quyệt của kẻ thù. Đồng chí luôn vững vàng cho đến ngày Tổ quốc thống nhất. Là người có lòng vị tha đã hy sinh hạnh phúc cá nhân gia đình cho cách mạng. Đây là hồi ký cuối cùng trong tập hồi ký của các tù chính trị ở Côn Đảo.

Phần kết :
Chúng tôi ở Côn Đảo là nguồn tư liệu quý giúp mọi người hiểu sâu sắc về những tấm gương chiến đấu dũng cảm, sự hy sinh cao cả, cùng phẩm chất cách mạng và cuộc sống bình dị trong sáng của các thế hệ cha anh ở tù Côn Đảo. Những người đã để lại cho thế hệ mai sau những tâm gương cách mạng sáng ngời, những bài học vô giá. Tất cả mãi khắc cốt ghi xương những tội ác của thực dân đế quốc với dân tộc trong sự nghiệp cách mạng bảo vệ nền độc lập của Tổ quốc và trong xây dựng Đảng.
Bên cạnh những thành công nhiều mặt, cuốn hồi ký không tránh khỏi những khiếm khuyết về thơ văn, bởi các tác giả không phải là những người cầm bút chuyên nghiệp và tuổi cao, trí nhớ giảm sút, nhưng vô cùng sâu sắc và xúc động lòng người. Cho dù thế nào thì tập hồi ký này vẫn là những kỷ niệm sâu sắc, những bài học để giáo dục lòng yêu nước, ý chí chiến đấu kiên cường, lòng trung thành với đảng, với Tổ quốc với nhân dân.
Nay Côn Đảo đã thành hòn đảo du lịch, ngày ngày hàng đoàn người dân Việt Nam và khách quốc tế đến tham quan các di tích lịch sử, không đêm nào ở nghĩa trang Hàng Dương vắng người hương khói. Có biết bao người con quê hương Nam Định đã đổ mồ hôi, xương máu tại Côn Đảo để nơi đây thành một thắng cảnh, một di tích lịch sử của Việt Nam hôm nay và mai sau
Xin được trân trọng giới thiệu cuốn hồi ký cách mạng này với bạn đọc./.

HDC

Hỗ trợ
send email Yahoo
Liên kết web :
Đang online : 10
Hôm nay : 205
Tháng hiện tại : 6035
Tổng lượt truy cập : 525307
http://huyenbi.net/Xem-ngay-tot-xau.html